Yazım Kuralları

Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü’nün resmi dergisidir. Dergi, Sağlık ve Spor alanları ile ilgili orijinal araştırma makalelerine öncelik tanımakla birlikte derleme yazıları, olgu sunumları, çalışma protokolü, editöre mektuplar, teknik notlar ve toplantı raporlarını da yayın için dikkate almaktadır.

Bu, açık erişimli ve hakemli bir dergidir. Budapeşte Açık Erişim Hareketine (BOAI) taraftır. Kullanıcıların, yayıncıdan veya yazardan önceden izin almaksızın bu dergideki makalelerin tam metinlerini okumasına, indirmesine, kopyalamasına, dağıtmasına, yazdırmasına, aramasına veya bunlara bağlantı vermesine izin verilir.

Derginin yayın dili Türkçe ve İngilizce’dir.

Makalelerinin bilimsel ve hukuki tüm sorumlulukları yazarlara aittir. Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisinin, Yayıncı ve Editörleri makalelerde yer alan ifadeler için hiçbir sorumluluk kabul etmez; Dergiye gönderilen makale, daha önce herhangi bir yerde yayınlanmamış ve yayın için başka bir dergiye gönderilmemiş olmak koşuluyla değerlendirmeye kabul edilir. Kabul edilen yazılar Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi'nin mülkiyetine geçer ve tekrar yayınlanamaz. Tüm makaleler hakem değerlendirmesinden geçecektir. Daha sonra Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi yayın kurulu tarafından son bir inceleme ve yayınla ilgili müteakip bir karar verilecektir.

Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, yazarlardan herhangi bir makale işlem veya gönderim ücreti talep etmemektedir.

Makale Değerlendirme

İlk adım olarak, gelen yazılar yazarlara verilen talimatlar açısından değerlendirilir. Onaylanan makaleler Yayın Kurulu'na teslim edilir. Editör Kurulu, makalelerin içeriğini değerlendirir ve ilgili alanlardaki iki hakeme gönderir. Hakem değerlendirmesinden sonra editör tarafından son bir inceleme yapılır ve yayınla ilgili müteakip bir karar verilir. Yayın Kurulu tarafından kabul edilen makaleler yayın listesine girer ve bu makalelerin yazarları bilgilendirilir.

Bu dergi çift kör hakem değerlendirmesi kullanır, bu da hem hakemin hem de yazar kimliklerinin hakemlerden gizlendiği anlamına gelir ve bunun tersi de inceleme süreci boyunca geçerlidir. Bunu kolaylaştırmak için yazarların makalelerinin kimliklerini ele vermeyecek şekilde hazırlandığından emin olmaları gerekir.

Gönderilen tüm makaleler, orijinalliğinden emin olmak ve gönderilen makalelerdeki örtüşen ve benzer metin örneklerini tespit etmek için intihal yazılımı ile intihal açısından kontrol edilir.

Genel Politikalar

Gönderilen yazılarda yer alan çalışmalarda, insan içeren deneyler için Dünya Tıp Birliği Etik Kuralları'na (Helsinki Bildirgesi); hayvan içeren deneyleri için 2010/63/EU sayılı AB Direktifi Biyomedikal dergilere gönderilen makaleler için Değişmeyen Gereksinimler’e uygun olarak yapılmış araştırmalar sunulmalıdır. Bu, makalenin uygun bir noktasında belirtilmeli ve etik kurulu karar numarası ile sunulmalıdır.

Yayın için hazırlanan metin, sorumlu yazarın adını, çalıştığı kurumu, yazışma adresini, telefon numaralarını ve e-posta adresini belirten bir Ön bilgilendirme yazısı ile birlikte Dergiye gönderilmelidir.

Kabul edilen yazılar Derginin mülkiyetine geçer ve editörün yazılı izni olmadan başka bir yerde yayınlanamaz. Dergi, başka yayınlarda yer alan makaleleri dikkate almayacak, daha önce yayınlanmış çalışmaların farklı yazılmış raporlarını, daha önce yayınlanmış çalışmaların az miktarda veri veya hasta sayısı ekleyen güncellemelerini veya daha önce tanımlanmış bir hasta havuzunun biraz farklı çalışmalarını dikkate almayacaktır. Yazarlar ayrıca her türlü intihalden uzak durmaya azami özen göstermelidir.

Makale Gönderimi

Metin dosyaları, Microsoft Word formatında gönderilmelidir. Gönderimde sırasıyla 4 dosya halinde şu bilgiler yer almalıdır:

Ön bilgilendirme yazısı

Ana metin

Başlık sayfası

Özet

Makale metni (Giriş, Gereç ve Yöntem, Bulgular, Tartışma, Sınırlamalar, Teşekkür, Kaynaklar)

Tablo ve Şekiller

Benzerlik raporu

Etik davranış beyanı

Ön Bilgilendirme Yazısı

Ana metin dosyasından ayrı olarak gönderilir. Bu yazıda sorumlu yazar çalışma hakkında kısa bir bilgi verip, çalışmanın tümünün veya bir kısmının herhangi bir yerde yayınlanmadığını beyan eder. Yazışma adresi, iletişim bilgileri (telefon ve e-posta) ve ORCID numarasını ekler. 

Sayfa Düzenleri

Başlık Sayfası

Başlık Sayfası ana metnin ilk sayfasıdır ve aşağıdaki bilgileri taşımalıdır:

  1. Başlık - mümkün olduğunca anlamlı ve kısa, 135 karakterden uzun olmamalıdır.
  2. Yazarların adları - tam adlarını verin, ancak akademik dereceleri vermeyin.
  3. Kurumsal afiliasyon- çalışmanın gerçekleştirilmesi sırasında her bir yazarın afiliasyonunu tanımlayın. Semboller değil, üst simge sayıları kullanın.
  4. İletişim bilgisi - sorumlu yazarın e-posta adresini verin.
  5. Toplantı sunumu - materyal daha önce sunulmuşsa, toplantının adını, yerini ve tarihini belirtin.
  6. Çifte taahhüt – 1) Birey için: herhangi bir yazarın gönderdiği çalışmanın yürütülmesini veya raporlanmasını etkileyebilecek doğrudan veya dolaylı mali çıkarı olup olmadığını açıklayın 2) Proje için: hibe, ekipman veya ilaç şeklindeki tüm kaynakları tanımlayın. Destekleyen kuruluş veya şirketin adı ve şehri, ve hibe numarasını girin.
  7. ORCID - Tüm yazarların ORCİD numaraları

Özetler

Metin içinde hem Türkçe, hem de İngilizce özetler sunulmalıdır.

  1. Her makale en fazla 400 kelime içeren bir Yapılandırılmış Özet içermelidir.
  2. Özet metinleri çalışmanın başlığını içermeli, ancak yazar bilgilerini içermemelidir.
  3. Başlık sayfasının hemen ardından ayrı bir sayfada görünmeli ve ayrı paragraflardan oluşmalıdır: Amaç veya Arka Plan, Yöntem, Bulgular ve Sonuç.
  4. Kısa bildiri özetleri ve olgu sunumları yukarıdaki kurallara uymamalı ve 250 kelimeyi geçmemelidir.
  5. Özette kısaltma kullanmayınız.
  6. Özetin altında, yazarlar, indeksleyicilerin makaleyi çapraz indekslemelerine yardımcı olacak ve özetle birlikte yayınlanabilecek en az 5 Anahtar Kelime veya kısa kelime öbeği sağlamalı ve bu şekilde tanımlamalıdır.
  7. Index Medicus'un tıbbi konu başlıkları (MeSH) listesindeki terimler kullanılmalıdır; Yakın zamanda tanıtılan terimler için uygun MeSH terimleri henüz mevcut değilse, mevcut terimler kullanılabilir.

Makale Metni

Ana metin şu özellikleri sağlamalıdır:

Metin 5 ana bölümden oluşmalıdır: Giriş, Gereç ve Yöntem, Bulgular, Tartışma, Kaynaklar

Sadece ana başlıklardan sonra bir satır boşluk verilmeli, paragraflar arasında boşluk verilmemelidir.

Metnin satır aralığı 1.5 satır aralığı olmalıdır.

Yazı tipi olarak Times New Roman fontu kullanılmalıdır. Başlıklar 12 punto, metin ise 11 punto olmalıdır.

Paragrafın başında girinti kullanılmamalıdır.

Sayfa numarası eklenmemelidir.

Kör değerlendirme yapılabilmesi için metin içinde yazarları veya çalışmanın yapıldığı yeri gösterir ifadelerin yer verilmemesi gerekmektedir.

Yazı tezden üretildi ise metinde mutlaka tezden üretildiği belirtilmelidir.

Metin içinde kaynaklar parantez içinde sayı verilerek (Vancouver stili) sunulmalıdır. 

Metin içinde tablo ve grafiklerin yerleri belirtilmeli ancak tablo ve grafikler metnin sonunda ayrı olarak sunulmalıdır. 

Tartışmanın sonunda varsa çalışmadaki sınırlamalar ve teşekkür bölümleri sunulmalıdır.

Derleme türü çalışmalarda özetler, dipnotlar ve kaynaklar dahil 15000 kelime sınırı bulunmaktadır.

"Bir" rakamı ile "l" harfini, sıfır "0" rakamını ve "O" harfini ayırt etmeye özen gösterilmelidir.

Standart olmayan karakterler (Yunan harfleri, matematiksel semboller vb.) metin boyunca tutarlı bir şekilde kodlanmalıdır. Lütfen bu tür karakterlerin bir listesini yapın ve kullanılan kodların bir listesini sağlayın.

Tablo ve Şekiller

Çizimler ve tablolar geleneksel olarak ele alınacaktır. Şekillerin ve gerekirse tabloların elektronik dosyaları, ana metin dosyası dışında ayrı dosyalarda kabul edilir. Bir şekle veya bir tabloya işaret eden çizimin dosya adları, etiketinde açıkça belirtilmelidir. Çizimler için TIFF, BMP, JPEG ve PCX formatları kabul edilebilir.

Tablolar

  1. Her tablo ayrı bir sayfada verilmelidir.
  2. Her tablonun kısa ve açıklayıcı bir başlığı vardır.
  3. Tablolar metin içinde belirtilen sıraya göre numaralandırılmıştır.
  4. Kısaltmalar her tablonun altında dipnot olarak tanımlanır.
  5. Tablolar, metin içinde veya şekillerde verilen verileri tekrarlamamalıdır.

Şekiller ve Grafikler

Deneklerin isimleri şekillerin üzerinde yer almamalıdır. Etiketler arka planla iyi bir kontrast oluşturmalıdır. Görüntüler boyut ve büyütme açısından tek tip olmalıdır. Çizimler, konu ve kurumla ilgili tüm tanımlayıcı bilgilerden arındırılmış olmalıdır. Çizgi çizimleri kalite açısından profesyonel olmalıdır. Daha önce yayınlanmış tüm resimlerin kullanımı için yazılı izin gönderime dahil edilmeli ve açıklamalarda kaynağa atıfta bulunulmalıdır. Bir fotoğrafta tanınabilecek herhangi bir kişiden yazılı izin alınması gerekir. Açıklamalar çift aralıklı olmalı ve şekiller metinde belirtilen sıraya göre numaralandırılmalıdır. Renkli baskıları, yalnızca sunulan materyalin anlaşılmasında renk gerekliyse gönderin. İlgili tüm bulguları etiketleyin.

Metindeki tüm sayısal verileri vermek için metrik sistem ve System International (S.I.) birimlerini kullanın. Ticari isim tartışmayla doğrudan ilgili olmadıkça, ilaçların gerçek isimlerini kullanın.

Teşekkür Bölümü

Kişisel veya teknik yardım için teşekkür, tartışma bölümünü takip etmelidir.

Kaynaklar

Kaynakların sunumunda Vancouver (NLM Citing Medicine, 2nd edition) referans stili kullanılmalıdır. Kaynaklar metin içinde kullanıldığı sıraya göre numaralandırılmalıdır. Kaynaklar metnin sonunda Times New Roman 10 punto, tek satır aralığı ile listelenmelidir.

Makale referansı

Yazar bilgileri (Soyad Adın baş harfi). Referans başlığı. Yayınlandığı dergi. Yıl; Volume number (Issue number): Başlangıç sayfası - Bitiş sayfası. doi numarası.

Lowry OH, Rosebrough NJ, Farr AL, Randall RJ. Protein measurement with the folin phenol reagent. Journal of Biological Chemistry. 1951; 193(1): 265–275. doi: 10.1016/S0021-9258(19)52451-6 

Laemmli UK. Cleavage of structural proteins during the assembly of the head of bacteriophage T4. Nature. 1970; 227(5259): 680-5. doi: 10.1038/227680a0. 

Kitap referansı

Yazar bilgileri. Referans başlığı. Baskı Sayısı (2 ve sonraki baskılar için). Yayınlandığı yer:  Yayınevi; Basım Yılı. Sayfa Sayısı.

Einstein A. Relativity: The Special and General Theory. 100th Anniversary ed. New Jersey: Princeton University Press; 1916. 302 p.

Hawking S, Penrose R. The nature of space and time. New Jersey: Princeton University Press; 1996. 160 p.

Web referansı

Yazar bilgileri. Referans başlığı [Internet]. Yayınlandığı Yer: Yayıncı; Yayınlandığı zaman [En son erişim tarihi]. Erişim adresi: www

Cox D. Are heated tobacco products a new health risk? [Internet]. BBC: 2025 May 5 [Accessed 13 May 2026]. Available from: https://www.bbc.com/future/article/20250501-the-truth-about-heated-tobacco 

Wikipedia contributors. African humid period [Internet]. Wikipedia: 2025. [Accessed 3 Jan 2026].  Available from: https://en.wikipedia.org/wiki/African_humid_period

Kongre sunumu referansı

Yazar bilgileri. Referans başlığı. Kongre adı; Kongre tarihi; Kongre yeri: Yıl. Sayfa numarası

Smith J, Howard LA. Method for determination of gold particle size and distribution. In Proceeding of Geochemistry Conference; Dec 18-19, 2011; Berlin Germany: 2011. pp. 259-66.

Tez referansı

Yazar bilgileri. Referans başlığı [Tez türü]. [Yayınlandığı yer]; Yayın Yeri; Yıl. Sayfa numarası.

Unal I. Tanı testlerinin değerlendirilmesinde kullanılan standartlar ve analitik yöntemler. [Doktora Tezi]. Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2011. 160 p.

Diğer referans tipleri için şu adresten örneklere ulaşabilirsiniz:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK7256/

Benzerlik Raporu

Yazı benzerlik raporu (iThenticate ya da Turnitin) ile birlikte gönderilmelidir. Benzerlik raporu alma işlemini yazar makaleyi sisteme yüklerken gerçekleştirmelidir. En fazla %15 benzerlik kabul edilmektedir. Bu sınır tezden üretilen makalelerde en fazla %50 olarak alınmaktadır. Yazıda mutlaka makalenin tezden üretildiği belirtilmelidir.

Diğer tüm yazışmalar Baş Editör Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi'ne e-posta yoluyla gönderilmelidir.

Metinde Yer Alan Etik Davranış Beyanı

Araştırma insan katılımcıları veya hayvanları içerdiğinde, yazarlar Başlık Sayfası ve Yöntemler bölümünde Araştırmanın Etik Olarak Yürütülmesini sağlamak için kullanılan prosedürü belirtmelidir. Yazarlar, çalışmanın uygun etik kurulu tarafından gözden geçirildiğini belirtmeli ve protokolün Helsinki Bildirgesi'nin ilkelerine uygun olduğunu onaylamalıdır. Çalışma başlamadan önce etik kurulu onayı alınmamışsa, yazarlar bunu belirtmeli ve bunun nedenini açıklamalıdır. Yazarlar, bilgilendirilmiş onam ile ilgili etik yönergelere uyulmasını sağlamalı ve bu onayın alındığını veya bir kurumsal inceleme kurulunun katılımcıların açık rızası olmadan araştırmanın yürütülmesini onayladığını onaylamalıdır.

Tüm yazarlar, makalelerinin sonuçlarını veya yorumunu etkilemek için yorumlanabilecek herhangi bir finansal veya diğer önemli çıkar çatışmasını makalelerinde açıklamalıdır. Proje için tüm finansal destek kaynakları açıklanmalıdır.

Hastalar resimlerden, fotoğraflardan, soy ağaçlarından, vaka raporlarından veya diğer çalışma verilerinden tanımlanabilirse, yayın için izin veren İzin Formları (veya uygun izin beyanı ile şekillerin kopyaları) makale ile birlikte sunulmalıdır.